Спиењето е сосема рутинска активност, но повремено луѓето се соочуваат со невообичаени појави или имаат пречки кои ги збунуваат и ги плашат.
Ова се некои од најбизарните искуства кои можете да ги доживеете.
ЗБОРУВАЊЕ ВО СОН
Околу пет проценти од возрасните луѓе зборуваат во сон, покажало едно истражување на американскиот Институт за медицина на спиењето. Повеќето сеанси на зборување на перница обично траат триесет секунди.
Луѓето во сон зборуваат најмногу во првиот час – два од заспивањето, во моментот кога организмот влегува во подлабоки фази на сонот, но сепак имаат доволно сила да создадат звуци или движења. Заспаниот најчесто дознава дека зборува во сонот од сведокот. И тогаш го фаќа паника: што ако реков нешто просто или открив некоја непријатна тајна?
Истражувачите се фрлиле на работа и дознале за што најчесто зборуваат ноќните раскажувачи. За жал, се покажало дека не можат да бидат горди со она што го кажале: зборувањето во сон обично е со многу вулгарности и закани. Францускиот невролог д-р. Isabelle Arnulf и нејзините колеги проучувале 232 возрасни лица со различни нарушувања во спиењето и забележале 883 случаи на зборување во сон во тек на две ноќи.
MedicalXpress известил дека снимиле 3349 разбирливи зборови, од кои најчестиот бил “не”. Околу четвртина од изговорените се однесувале на непријатни и заканувачки ситуации, 22 проценти вклучувале груб или навредлив речник и 10 проценти од нив отворени пцости. Интересно е дека зборливите лица во сонот зборуваат граматички прилично правилно.
– Во однос на граматиката, говорот во сон е сличен на говорот во будна состојба. Вклучува сложени реченици и тишина предвидена за одговор на “примачот”, како што е и во реалноста, молчиме додека другиот зборува – вели д-р. Arnulf.
Научниците претпоставуваат дека изговорените зборови потекнуваат од енергични и интензивни соништа. “Не”, веројатно значи дека спанкото некој го одбивал или давал отпор, а пцостите дека бил многу лут.
Не постои доказ дека зборувањето во сон не мора да укажува на активности или настани од реалноста, ниту дека би бил испратен на лицето кое спие во ист кревет, но би можел да ги одразува скриените мисли и фантазии.
Ако знаете дека зборувате во сон, предупредете го оној кој во иднина би можел да ги слушне вашите поговорки дека тие не се упатени кон нив и да не ја откриваат вашата приватност, туку дека произлегуваат од сништата чии ликови и акција не мора да ја имитираат реалноста.
ПОМОШ, ПАЃАМ!
Не е изненадувачки дека во текот на ноќта доживуваме секакви искуства кога трошиме една третина од нашите животи во спиење, а шест години во сонување. Дали за време на спиењето сте имале чувство како паѓате од карпа, од небо или се сопнувате?
Овој феномен се јавува најчесто кога тонете во сон. Во сонот, телото е парализирано, но понекогаш сонот може да почне, додека мускулите сѐ уште се подвижни и способни за трзање. Поверојатно е дека тој ќе се појави ако сте исцрпени или сте под стрес. Тогаш мозокот одеднаш заспива, но остатокот од телото доцни.
ГЛАВА КОЈА ЕКСПЛОДИРА
Овој синдром не е толку гаден колку што звучи. Заспаниот се буди во страв откако слушнал моќен звук како експлозија или видел силен блесок, наведува Guardian.
Во такви ситуации, луѓето имаат чувство дека нивната глава ќе експлодира, иако во реалноста ништо не ги загрозува. Овој феномен е поврзан со чувството на паѓање – мозокот влегува во длабок сон, но телото сѐ уште не ја достигнало состојбата на парализа, а сетилата се уште се вклучени.
ПАРАЛИЗА ПРИ БУДЕЊЕ
Кога ќе почнете да се будите, сфаќате дека не можете да зборувате или да ги движите мускулите. Оваа состојба обично трае неколку секунди, но може да трае неколку минути и изгледа прилично страшно.
Овој феномен е спротивен на чувството на паѓање, бидејќи мозокот се буди пред да исчезне парализата која е својствена на длабокиот сон. Имате впечаток дека не можете да дишете (иако дишете) и дека вашите гради имаат голем товар. Ова се должи на фактот дека мускулите кои го контролираат дишењето покрај дијафрагмата сè уште се парализирани.
МЕСЕЧАРЕЊЕ
Повеќето нарушувања на спиењето се безопасни и не се штетни, но месечарењето може да биде опасно бидејќи можете да се сопнете, да испиете детергент или да седнете зад воланот од автомобилот.
За време на месечарењето, телото е доволно будно да се движи, но мозокот сѐ уште спие. Затоа најверојатно не се сеќавате на вашите ноќни прошетки.
Побизарни случаи на месечарењето вклучувале готвење, движење мебел, облекување, расоблекување и управување со возило во состојба на длабок сон. Според Psychology Today, епизодата на месечарењето трае од неколку секунди до половина час.
СЕКС ВО СОН
Ако некогаш сте се разбудиле кога започнувате сексуален чин, замислете колку изненаден бил вашиот партнер/ка. Во една студија спроведена на 810 пациенти во Центарот за нарушувања на спиењето на Универзитетот во Торонто, 7,6 проценти од пациентите имале сексомнија – сексуален однос (или почесто, само обид за однос) со партнерот за време на спиењето.
Овој феномен е сличен на месечарењето – телото е во состојба на доволна будност да се движи, но мозокот не е во состојба на целосна свесност. Многу луѓе не се сеќаваат на ништо или се будат кога нивниот партнер реагира – со прифаќање или одбивање. Можно е дека сте биле предизвикани на “акција” со сексуалниот сон или сте отишле да спиете со силна страст.
ПОВТОРУВАЊЕ НА СНИШТАТА
При спиењето, мозокот ги класифицира информациите кои ќе бидат обработени и подоцна ќе бидат складирани во меморијата. Повторените соништа често се јавуваат како резултат на нерешени ментални проблеми кои мозокот се стреми да ги реши. Тие може или не може да се засноваат на вистински епизоди.
Ако сте биле ограбени во банка, можно е дека ќе го доживеете ова искуство во сон додека не отапите на него. Од друга страна, ако вашата посета на монетарната институција поминала нормално, вашиот мозок веднаш ќе го процесира и ќе го складира без да ве замара со тоа.
НЕХОТИЧНО ЗАСПИВАЊЕ
Некои од ненаспаните одеднаш и непланирано заспиваат во текот на денот. Ако некогаш сте ги поттуриле клучевите или сте ставиле храна во машината за перење или во фрижидер, можеби сте жртва на микро-соништата – многу кратки епизоди на спиење. Истражувачите од Универзитетот во Висконсин-Медисон откриле делови од мозокот чии неврони се исклучуваат за неколку десетици секунди.
Микро-сонот е најчестата причина за губење контролата над воланот. Ова нарушување најчесто ги погодува луѓето кои не спијат доволно неколку денови по ред и нивното тело е исцрпено. Иако поголемиот дел од мозокот останува буден, гасењето делови од невронот ги води во сон и ги тера на грешка.
Ако епизодите на ненамерно спиење траат подолго од неколку десетици секунди, веројатно не се работи за микро-сон, туку за нарколепсија. Оваа ретка невролошка болест предизвикува ненадејно и неконтролирано тера на сон во секое време. Таквиот напад може да трае од неколку минути до повеќе од еден час.
Забелешка: Преземањето на оваа содржина е дозволено само ако го наведете изворот со задолжително линкување на нашиот домен и оригиналната статија!
Доколку сакате да прочитате повеќе содржини како оваа, препорачуваме да го посетите нашиот портал www.kukuriku.com.mk, а со лајк на нашата фан страна станувате дел нашето многубројно членство facebook.com/Kukuriku.mk/.
