Податоците од мисијата InSight на NASA покажуваат дека ротацијата на Марс се забрзува, а деновите му стануваат малку пократки.
Научниците имаат неколку идеи зошто е тоа така.
Се чини дека Марс се движи побрзо и неговите денови постепено се скратуваат, пишува LiveScience.
Во трудот објавен на 14 јуни во списанието Nature, астрономите користеле податоци од сондата InSight на NASA за да покажат дека ротацијата на Црвената планета се забрзува со брзина од четири милисекунди аголна единица годишно.
Астрономите утврдиле дека должината на денот на Марс се скратува за дел од милисекунда годишно.
Сондата InSight успеала да собере повеќе од четири години податоци пред да остане без струја во декември 2022 година. Новата студија ги испитувала мерењата во текот на првите 900 дена од мисијата на Марс – доволно време за да открие дури и суптилни промени во вртењето на планетата.
Со одбивање на радио брановите во вселената и проценување колку време им е потребно да се вратат на површината на планетата, InSight направил детален портрет на ротацијата на планетата.
Научниците не се 100 отсто сигурни што го предизвикува забрзувањето, но имаат неколку идеи.
Една од нив е дека акумулацијата на мраз на половите на планетата предизвикува мала промена во тоа како се распределува неговата маса. Или, претпоставуваат истражувачите, тоа би можело да се должи на феноменот наречен постглацијален бран, каде копнените маси се зголемуваат откако биле закопани под мраз со милениуми.
Во секој случај, постепеното поместување би можело да биде доволно за суптилно да ја промени ротацијата на Марс во огромни временски распони.
Покрај следењето на ротацијата на планетата, податоците на InSight обезбедиле увид во јадрото на Марс. По анализата, истражувачите откриле дека јадрото на Марс има радиус од околу 1.850 километри – помало од јадрото на Земјата од 3.485 километри, но поголемо во однас на планетата. Студијата исто така покажа дека ова јадро не е униформно.
Наместо тоа, има области со поголема или помала густина, поради што неговиот стопен материјал „прска“ додека Марс ротира. Студијата сугерира дека ова може да биде уште една можна причина за брзата ротација на Црвената планета.
„Тоа е историски експеримент“, се вели во соопштението на Sebastien Le Maistre, планетарен научник од Кралската опсерваторија во Белгија и главен автор на студијата.
„Потрошивме многу време и енергија подготвувајќи се за експериментот и очекувајќи ги овие откритија. Но и покрај тоа, сепак бевме изненадени на патот.
