Се вели дека никој во вселената нема да слушне како врескате. Но, на Марс, велат француските научници, вашиот плач ќе се движи побрзо низ атмосферата отколку на Земјата.
Имено, научниците откриле дека на Марс има две брзини на звук, при што повисоките тонови стигнуваат до целта нешто побрзо од пониските тонови. Овој феномен е корисен за врескање, но непријатен за разговор или уживање во музика. Резултатите од истражувањето се објавени во научното списание Nature.
Овој феномен е предизвикан од студената, тенка атмосфера на јаглерод диоксид како што е на Црвената планета. На Земјата, на пример, звукот патува со 340 метри во секунда (m/s), додека на Марс е околу 100 m/s побавен бидејќи има помалку судири на молекули во опкружување на понизок притисок, поради што звуците не можат да се шират многу брзо.
Малите, цврсти молекули на јаглерод диоксид исто така реагираат различно на звучните бранови отколку атмосферските молекули на кислород и азот на Земјата. Кога звуците ќе достигнат фреквенција од 240 Hz (што е приближно средната нота C на пијаното), вибрирачките молекули на јаглерод диоксид немаат време да се опуштат или да се вратат во првобитната состојба, па звуците се шират полесно и побрзо. Тоа значи дека звуците под средно C се движат со брзина од 240 m/s, а оние над 250 m/s.
– На Марс нема само една брзина на звукот, туку две. Слушањето концерт на Марс би било особено бизарно искуство – не само што високите тонови би биле многу пригушени, туку и би пристигнале пред ниските тонови, правејќи ја музиката да изгледа прилично неурамнотежена и некоординирана. Има само една брзина на звукот на Земјата во близина на површината. Би морале да одиме докрај до стратосферата, каде што воздухот е многу поредок, за да набљудуваме нешто слично на Земјата, па дури и тогаш фреквенцијата на која би го набљудувале ова поместување би била ултразвучна, а не звучна пропусност – објасни д-р Naomi Murdoch од францускиот универзитет во Toulouse.
До откритието е дојдено по анализа на речиси пет часа снимка од најнапредниот вселенски брод на НАСА, роверот Perseverance, кој слетал на Марс во февруари 2021 година. Претходните мисии на Марс не успеале да снимаат звук.
Научниците очекувале звуците на Марс да бидат пригушени од тенката атмосфера, но биле изненадени кога откриле дека високите звуци се движат побрзо.
– Малку ме фати паника. Отпрвин мислев дека едно од двете мерења е погрешно затоа што имате само една брзина на звукот на Земјата – изјави за АФП д-р Sylvestre Maurice од Универзитетот во Toulouse.
Францускиот национален центар за научни истражувања (CRNS) во соопштението рече дека „сите овие фактори би го отежнале разговорот на двајца луѓе на растојание од само пет метри“.
