13. Уратите се продукти на разградување на метаболизмот на нуклеинските киселини. Дисфункција на ензимите кои го контролираат производството на урична киселина (и нејзините соли – урат) може да доведе до хиперурикемија (зголемена концентрација на урати во крвта) и може да предизвика бројни нарушувања – уричен артритис (гихт), тофи, камења во бубрезите, невролошки симптоми па дури и имунолошки нарушувања. Тофи се акумулации на урати, најчесто во кожата на увото или во ‘рскавицата на ушите. Покрај наследноста, големиот внес на месо и алкохол го фаворизира развојот на хиперурикемија.
14. Креатининот е метаболички производ кој се излачува преку бубрезите. Количината на производство на креатинин зависи од мускулната маса – луѓето со помала мускулна маса имаат пониски вредности на креатинин. Зголемените вредности на креатинин укажуваат на функцијата на бубрезите, кога функцијата на бубрезите ќе закаже, концентрацијата на креатининот во крвта се зголемува.
15. eGFR-CKD е пресметковен термин кој се користи за да се процени волуменот на крв што се чисти од кератин во единица време. Опсегот на вредностите на eGFR-CKD од G1 до G5 укажува на степенот на бубрежна инсуфициенција.
16. Холестеролот и триглицеридите (липидите) ни даваат увид во состојбата на липидниот метаболизам. Денес, нарушувањата на метаболизмот на липидите се едно од најчестите метаболички нарушувања. Ова е последица на нездравиот начин на живот, епидемијата на дебелина и дијабетес тип 2. Зголемените вредности на липидите (хиперлипидемија) се поврзани со појава на кардиоваскуларен ризик (коронарна болест, срцев удар, мозочен удар, висок крвен притисок, атеросклероза) но исто така со замастен црн дроб и безалкохолни заболувања на црниот дроб.
Зголемените вредности на холестерол се нарекуваат хиперхолестеролемија, а триглицеридите се нарекуваат хипертриглицеридемија.
Постојат и наследни болести на липидниот метаболизам кои се важни за откривање веќе во детството за да се спречи развојот на опасната коронарна болест која доаѓа до израз веќе во раните средни години од животот. Штетноста од пушењето кај пациенти со хиперлипидемија не може да се пренагласи. Во последните десет години се забележани поволните ефекти од намалувањето на холестеролот и триглицеридите преку здрав начин на живот (исхрана и физичка активност) и лекови (статини, фибрати).
Забелешка: Преземањето на оваа содржина е дозволено само ако го наведете изворот со задолжително линкување на нашиот домен и оригиналната статија!
Доколку сакате да прочитате повеќе содржини како оваа, препорачуваме да го посетите нашиот портал www.kukuriku.com.mk, а со лајк на нашата фан страна станувате дел нашето многубројно членство facebook.com/Kukuriku.mk/.
