Топла морска вода навлегува километри под антарктичкиот мраз. Нов модел покажува поголем придонес кон порастот на морското ниво до 2100 година.
Антарктичкиот глечер Твејтс повторно е во фокусот на научниците. Ново истражување покажува дека неговото влијание врз идното зголемување на морското ниво би можело да биде поголемо од претходно проценетото.
Студијата е објавена на 12 октомври 2026 година во списанието Nature Communications. Во симулациите што вклучуваат пошироко навлегување на морска вода под мразот, придонесот на Твејтс достигнува околу 30 ± 6 милиметри до 2100 година — приближно двојно повеќе од просекот на споредуваните претходни проекции.
Што се случува под мразот?
Клучот е во областа каде што глечерот го губи контактот со морското дно и почнува да плови.
Сателитските набљудувања покажуваат дека оваа граница не е едноставна, тесна линија. Морската вода навлегува километри под мразот, а плимата повремено го подига и овозможува неговата основа да дојде во контакт со релативно топла вода.
Истражувачите ги вклучиле овие процеси во компјутерски модел за попрецизно да го објаснат забележаното губење мраз. Според соопштението за истражувањето, ваквиот пристап подобро ги усогласува симулациите со сателитските набљудувања и укажува на поголем ризик за крајбрежните области во наредните децении.
Подводен гребен привремено го забавува повлекувањето
Дел од глечерот сè уште се потпира на подводниот гребен Mouginot, кој има стабилизирачка улога.
Симулациите со преодна зона широка 4–6 километри покажуваат околу 60% веројатност за губење на овој контакт до крајот на векот. Потоа повлекувањето би можело да продолжи кон следното подводно возвишение. Ова е резултат од модел со конкретни претпоставки, а не сигурен рок за одвојување.
Дали следува непосреден колапс?
Меѓународната соработка за истражување на Твејтс оценува дека целосен колапс е малку веројатен во следните неколку децении. Сепак, очекува понатамошно и побрзо повлекување во текот на овој и следниот век.
Одделно прашање е распаѓањето на неговиот источен леден шелф — пловечката ледена платформа што го забавува истекувањето на мразот кон океанот. Нејзиното губење може да го забрза тој проток, но не е исто што и исчезнување на целиот глечер.
Твејтс содржи мраз еквивалентен на околу 65 сантиметри глобален пораст на морското ниво. Тоа е долгорочен потенцијал при негово целосно губење, а не предвидување за 2100 година.
Извори: Оригиналната студија во Nature Communications и Меѓународната соработка за истражување на Твејтс.
#КукурикуМк #Наука #Антарктик #Твејтс #КлиматскиПромени
