Прераспределбата на масата на површината на Земјата поради топењето на половите и извлекувањето на подземните води за наводнување има ефект врз Земјата како кога балерината ќе ги рашири рацете.
Климатските промени предизвикани од човекот го зголемија топењето на глечерите во поларните региони. До 1990-тите, прераспределбата на водата на површината на Земјата поради топењето на глечерите беше доволна за да предизвика поместување на оската на планетата, покажа новото истражување.
Наодите, објавени во списанието Geophysical Research Letters, имаат непосредни импликации за сите науки за Земјата и вселената.
„Побрзото топење на мразот под влијание на глобалното затоплување е најверојатната причина за пресврт во насока на поларното поместување во 1990-тите“, изјави главниот автор Shanshan Deng.
Додека Земјата ротира околу својата оска, областите каде што невидливата оска ја пресекува површината на планетата се Северниот и Јужниот Пол. Сепак, оската не е статична, туку се движи од причини кои се уште се нејасни за научниците. Една од предложените причини се промените во дистрибуцијата на водата на површината на Земјата.
Прераспределба на тежината
Замислете зуи. Ако тежината на врвот се помести, тој ќе се ниша и ќе се навалува додека се поместува неговата оска на ротација. Кога масата се движи низ површината на нашата планета, тоа предизвикува и поместување на оската, па половите се поместуваат како резултат. Од 2002 година, истражувачите се во можност да ги следат овие промени во оската на планетата врз основа на податоците обезбедени од Gravity Recovery and Climate Experiment (GRACE), заедничка мисија меѓу НАСА и германското воздухопловство која следи како масата се распределува низ планетата со следење на нерамномерните промени во гравитацијата на различни точки низ светот.
Претходните студии кои користеле податоци од GRACE го поврзале поместувањето на оската на Земјата со зголеменото топење на глечерите, но новите наоди одат чекор понатаму. Истражувачите ја датирале нивната анализа за следење на оските во 1990-тите пред да биде лансирана мисијата GRACE. Потоа ја пресметале вкупната загуба на вода за да видат како половите влијаеле пред три децении. Тие откриле дека во 1995 година, насоката на полот се префрлила од југ кон исток и дека просечната брзина на ова поместување од 1995 до 2020 година била 17 пати поголема отколку од 1981 до 1995 година.
Користејќи податоци за загубата на вода и податоци за подземните води, тие пресметале како водата складирана на копно се променила. Нивните наоди открлеа дека загубата на вода поради топењето на глечерите во поларните региони на планетата е главниот двигател на поместувањето на Земјата кон исток, додека загубата на вода од неполарните региони, исто така, одиграле улога во областите каде што се користат големи количини на подземни води за земјоделски цели.
Засега промената не се чувствува
„Мислам дека дава интересен доказ за ова прашање“, вели Vincent Humphrey, климатолог од Универзитетот во Цирих, кој не бил вклучен во истражувањето. „Тоа ви кажува колку е силна оваа промена на масата – таа е толку голема што може да ја промени оската на Земјата“. Меѓутоа, Humphrey забележал дека „промената на оската на Земјата не е доволно голема за да влијае на секојдневниот живот. Тоа би можело да ја промени должината на денот што го доживуваме, но само за милисекунди“.
Сепак, загрижувачкиот тренд продолжува во поларните региони бидејќи планетата се загрева поради климатските промени. Се очекува повеќе топење на глечерите, што може да доведе до подраматично поместување на оската на Земјата.
