На Дуги Оток е пронајдена археолошка сензација. По откривањето на „најстариот Далматинец“ и палеолитската Венера, еве ги коњите. Имено, во пештерата Влакно археолозите од Задар пронашле череп на коњ или диво магаре. Тие се стари ни помалку ни повеќе од 17 илјади години.
На длабочина од четири и пол метри во пештерата Влакно на Дуги Оток има коњ. Марио Бодружиќ, докторант на Универзитетот во Задар, објаснува дека станува збор за остатоци од черепот на див коњ, таканаречен equus hidrutynus, кој живеел на овие простори пред 17 илјади години.
И тоа во времето по врвот на леденото доба. Задарските археолози велат: тоа е претходник на денешното магаре, но посочуваат: овој вид на наод е сè уште реткост. Затоа што зборуваме за цел череп, не само за скелетот.
А до коњаската глава е и орудието.
Сè што е пронајдено во пештерата поминува низ рацете и ситото на археолозите. И секое откритие раскажува своја приказна.
Селена Витезовиќ, научен советник на Археолошкиот институт во Белград, вели дека се особено интересни ваквите пробиени заби кои служеле како украс, накит или би се шиеле на облека.
Имаме уште еден, заби од елен, што значи дека луѓето на Влакно ја следеле тогашната мода, вели Витезовиќ.
Наодите говорат и дека во Влакно луѓето доаѓале и во екстремно студени климатски услови, што е реткост во Јадранското подрачје.
Затоа што целата област изгледала сосема поинаку во далечното минато.
Немало море, немало толку риби, имало ловци, се било постудено, немало туристи, да видиме како живееле, како се снашле, зошто всушност дошле овде, објаснува Дарио Вујевиќ, вонреден професор и раководител на проектот на Хрватската фондација за наука.
Задарските археолози наизменично ја истражуваат пештерата Влакно во последните 18 години. Во фокусот на јавноста се најде пред неколку години кога во неа е пронајден човечки скелет. Тие го пронашле, а граѓаните му дале име. На шега велат дека и овој пат ја очекуваат истата приказна.
Последен пат успеавме кога најдовме, не еднорог, туку покојник кој починал пред десет илјади години, па луѓето го крстиле Шиме. Можеби и од овој еднорог ќе биде нешто, заклучува Вујевиќ.
Сите шеги на страна, тоа е макотрпна работа. И за професори и за студенти кои учат многу на терен.
Лео Арбутина, студент по археологија од Универзитетот во Задар, објаснува како има можност да допре до материјалот за кој се зборува во книгите.
Кој знае, можеби студентот Лео ќе ги истражува историските факти на таа пештера до крајот на факултетот, па дури и подолго. Затоа што од теренската екипа велат дека има уште работа. Велат, барем во наредните десет години.
