Ново научно истражување открива индиции за можна преостаната магматска активност на Црвената планета, отворајќи нови прашања за нејзината внатрешност и можноста за постоење микробиолошки живот.
Марс можеби сè уште крие активни геолошки процеси длабоко под својата површина. Научниците откриле индиции дека под кората на Црвената планета може да постои неактивна магматска комора, која би можела да биде поврзана со вулканска активност и денес.
Истражувањето, објавено во научното списание Science Advances, укажува дека Марс задржал значително количество внатрешна топлина и дека неговата геолошка активност можеби не е целосно завршена.
„Нашите наоди сугерираат дека Марс задржал доволно внатрешна топлина за да поддржи вулканска активност до неодамна, а можеби и сè уште ја поддржува“, изјави Даниел Меге од Полската академија на науките.
Необичен гас откриен во атмосферата
Важен дел од истражувањето се поврзува со откритието од 2021 година, кога вселенско летало од европско-руската мисија ExoMars регистрирало присуство на водород хлорид во атмосферата на Марс.
Овој гас е особено интересен за научниците бидејќи на Земјата често се поврзува со вулкански процеси и ослободување гасови од магматски извори.
Дополнителните анализи покажале дека неговата концентрација на Марс се менува во зависност од сезоната, а биле забележани и невообичаени појави во однос на времето и местото на неговото присуство.
Овие податоци ги насочиле истражувачите кон можноста гасовите да доаѓаат од внатрешноста на планетата.
Пукнатини што можат да откријат што се случува под површината
Особено внимание привлекол регионот Алба Монс, каде што вселенските истражувања откриле бројни пукнатини, од кои некои достигнуваат должина од неколку стотици метри.
Научниците претпоставуваат дека токму преку овие пукнатини би можеле да се ослободуваат гасови од магматски структури длабоко под површината.
Марс ги има најголемите вулкани во Сончевиот систем, но сè уште не е утврдено дали некои од нив сè уште покажуваат активност.
На планетата се регистрирани и марсотреси, што дополнително укажува дека нејзината внатрешност не е целосно геолошки неактивна.
Сепак, досега не е забележана директна вулканска ерупција ниту излевање нова лава на површината.
Дали под Марс постојат услови за живот?
Покрај вулканската активност, откритието има уште едно особено значајно научно значење – можноста за постоење живот во длабочините на Марс.
Истражувачите сметаат дека евентуалните активни хидротермални системи би можеле да обезбедат топлина, енергија и хемиски состојки неопходни за развој на микроорганизми.
Таквите подземни средини би можеле да понудат и заштита од суровите температурни промени, радијацијата и другите неповолни услови на површината на планетата.
„Ако хидротермалните системи се активни, тие би можеле да ги содржат состојките и енергијата потребни за развој на микроорганизми, а истовремено да ги заштитат од непријателската и променлива средина над површината“, посочува Меге.
Засега нема директни докази дека на Марс постои живот. Но, новите сознанија ја прошируваат можноста дека одговорот на едно од најголемите научни прашања можеби не се наоѓа на површината на Црвената планета, туку длабоко под неа.
