Ловците се секогаш околу нас, така што треба да знаеме во кое друштво што и за кого зборуваме

991

Колкава е цената на човечкиот живот?  Може ли некој да ја процени вредноста на туѓиот живот?

Можеби само човекот чиј живот е во прашање, и се разбира, неговото семејство. Но, на сцената секогаш ќе се најде голем број на субјективни проценувачи кои произволно ја одредуваат цената на нечиј живот. Дојдоа и неговите пет минути, подобро тој отколку јас, среќата му се насмевнала, па така и му треба, тој знае како да ја одере кожата … одекнуваат различни мислења по ходниците за знаењата и незнаењата. Објективноста е ретка појава на пазарот на животот, а кредибилитетот на својата изјава никој не ја става на вага. Иако слободата на изразување не е забранета, сепак понекогаш треба да се стави под контрола.

Замислете каде би завршиле авионите ако контролорот на летање не е под контрола на сопствената концентрација. Неповратно оштетените авиони ќе се заменат со нови, без оглед на цената, но колку е висока цената на човечките животи? Непроценлива. И дали со нешто може да се замени изгубениот живот? Со ништо, кога станува збор за трагични ситуации. Но, што да се направи во ситуации кога животот цвета во човекот, а другите со цената го фрлаат низ реката. Да се израмнат сметките додека трае животот е најтешкиот дел од животот, затоа проценителите најчесто се груби играчи. Изговорените зборови за некој сигурно не им застанале во грло, додека тие се рамнодушни, мирни. Барем тие така мислат. Меѓутоа, видовме многу примери од кои е лесно да се заклучи дека во натегањето колку е високата цена на човечкиот живот никој не е изоставен.

Секој сака да си ја додели таа очигледно важна улога на проценител, под изговор “а што има лошо во тоа”. Лошо е сѐ она што ќе кажеме, дури и кога зборуваме пофални зборови, затоа што некого можеме да познаваме само ако подолго време живееме заедно или сме израснале во едно исто семејство. Па и тогаш треба да сме претпазливи, бидејќи засегнатото лице во новонастанатите околности може непријатно да нѐ изненади заради нашата субјективна проценка. Проценителите на било што друго инаку не се омилена, туку принудена роднина, а камоли кога човечкиот живот го етикетираат со цена. Чиј живот вреди повеќе или помалку склони сме да го споредуваме со дебелината на банкарската сметка, имотот, позицијата …

Со таква нелогична логика ги пумпаме класните разлики, но без вистински увид во вистинитоста на наводите. Кој колку има, како тоа го добил, не е наша грижа ниту одговорност. За тоа ќе се грижат одговорните. Нашата површно сериозна забава наречена проценка, забавна е додека некој не нѐ уцени. Затоа, би било многу пожелно за нас пред избрзаната проценка да се позанимаваме со сопственото профилирање и да заклучиме каква е нашата вистинска природа. Тогаш пресметката е многу полесна, бидејќи ги исклучува или ги прифаќа побараните извинувања, судските процеси, јавните признанија и понижувања, столбовите на срамот, заради бесрамност. Да се осмелиме да прејудицираме или инсинуираме нечии вредности со надеж во џебот, но ако нешто тргне наопаку, некако ќе успеам да се оправдам. Чиста претпоставка со имагинативна самодоверба.
Еднаш забележано, секогаш запаметено.

Начинот на изразување, исто така, е многу важен фактор кога нечие име непроверено изнесуваме во јавност, а јавноста е и првиот сосед, така што не треба да се фаќаме за глава кога поштарот ќе нѝ врачи бел плик. Во објаснувањето, ќе пишува каде сме направиле грешка, односно нашите до тогаш убедливи тврдења ќе бидат неубедливи. И, се разбира, ќе нѝ биде инкапсулиран паричен износ кој ќе треба да го решиме заради погрешен суд. Човекот го носат емоции или расположенија, па запаѓа во екстаза на непромисленост.

И додека неговата непромисленост му овозможува клеветење, заборава дека некој секогаш го слуша, а слушателите обично сакаат да ја пренесат веста таму каде што ќе добијат награда. Ловците се секогаш околу нас и насекаде околу нас, па затоа е препорачливо да се знае во кое друштво зборуваме и за кого зборуваме. Затоа што, штом коцката е фрлена и нашиот живот е на коцка. Неговата цена паѓа. Човекот, сепак, е примарна личност, а не број, сума или математичка равенка.

За jutarnji.hr пишува Вера Чудина