КОГА добиваме главоболка, многумина од нас посегнуваат по лекови против болки. Се чини дека растенијата прават слично нешто – кога се под стрес од некоја опасност, тие произведуваат свој аспирин.
Новото истражување подетално го проучи овој интересен механизам на самоодбрана на растенијата и начинот на регулирање на производството на активниот метаболит на аспиринот – салицилна киселина. Додека луѓето со векови користеле салицилна киселина како лек за болка и воспаление, кај растенијата таа игра важна улога во сигнализацијата, регулацијата и одбраната од патогени.
Растенијата го произведуваат во хлоропласти (ситни зелени органели во кои се одвива процесот на фотосинтеза), обично за време на стресни ситуации за нив, пишува Science Alert.
„Тоа е како растенијата да користат лекови против болки, исто како и ние“, вели биологот Вилхелмина ван де Вен од Универзитетот во Калифорнија, Риверсајд (UCR).
Растенијата исто така доживуваат стрес
За подобро да го разберат сложениот синџир на реакции што ги вршат растенијата кога се под стрес, Ван де Вен и нејзините колеги извршиле биохемиски анализи на растенија кои биле мутирани на таков начин што ќе ги блокираат ефектите од клучните патеки за сигнализирање на стресот.
Еколошките стресови кај сите живи организми произведуваат реактивни кислородни видови (ROS). Пример за ова се изгорениците на кожата доколку сме изложени на директна сончева светлина предолго без употреба на крема за сончање.
Во случајот со растенијата, стресот го предизвикуваат некои инсекти, сушата и превисоките температури. Иако високите нивоа на ROS во растенијата можат да бидат смртоносни, помалите количини имаат важна безбедносна функција, така што нивното регулирање е од клучно значење.
Научниците го анализираа одговорот на стресот на растението гушарка. Тие ги следеа нивоата на молекулите MEcPP, за кои е познато дека се акумулираат во растението и предизвикуваат хемиска реакција и одговор што вклучува салицилна киселина.
Ако растенијата се во неволја – тогаш сме и ние
Ова знаење може да ни помогне да ги модифицираме растенијата во иднина за да ги направиме поотпорни на опасности. Знаеме дека растенијата, како и животните, се под зголемен притисок од климатските промени и не е јасно колку видови ќе можат да го преживеат зголемувањето на просечните температури.
Научниците известуваат дека ја анализирале реакцијата на стресови, како што се висока температура, прекумерна изложеност на сончева светлина и недостаток на вода. Имено, ако растенијата се во неволја – тогаш сме и ние.
„Растенијата го чистат нашиот воздух од јаглерод диоксид, ни нудат сенка и обезбедуваат живеалиште за многу животни. Многу е важно да се работи на нивното зачувување“, рече молекуларниот биохемичар Катајун Дехеш од UCR.
Истражувањето со наслов Reciprocity between a retrograde signal and a putative metalloprotease reconfigures plastidial metabolic and structural states е објавено во списанието Science Advances.
