Пред околу триесет години, морињата и океаните ја загубија способноста да ја задржат температурата и стакленички гасови, поради што се загрозени цели екосистеми, како и туризмот и риболовот.
Само еден ден откако мерните станици низ Франција и Шпанија забележаа рекордни температури оваа година, плова во близина на Балеарските острови исто така забележа рекорд – температура на морето од 29 степени. Екстремниот топлотен бран, исто така, предизвика морски топлотен бран кој сè уште трае, според истражувачите.
„Никогаш не сме имале толку интензивен морски топлотен бран толку рано во годината. Зборуваме за 26 или повеќе степени Целзиусови и повеќе во Балеарското Море на 19 јуни. Тоа е брутално“, изјави за Bloomberg Melanie Juza, истражувач во Систем за обално набљудување и прогнозирање од Балеарските Острови.
За разлика од копнените топлотни бранови, морските топлотни бранови се релативно непознати за научниците. Сепак, следењето на оваа појава во последната деценија доведе до заклучок дека тоа е клучен сигнал за климатските промени. Имено, океаните и морињата апсорбирале најголем дел од атмосферската топлина и на тој начин делуваат како сунѓери за глобалното затоплување.
„Гледаме зголемување на фреквенцијата на силни топлотни бранови со секој дополнителен степен на глобално затоплување во споредба со променливата фреквенција на другите видови екстремни временски услови. Морските топлотни бранови се менуваат побрзо од топлотните бранови на копното“, рече Luke Harrington, виш научен соработник на Институтот за истражување на климатските промени на Нов Зеланд.
Способност да се задржи температурата
Од 1970-тите, океаните апсорбирале 93 проценти од топлината предизвикана од стакленички гасови. Уште пред 30 години, океаните ја загубија способноста да го задржат јаглерод диоксидот, поради што одредувањето на нивото на нивното затоплување и нивната способност да задржуваат гасови е од клучно значење за да се разбере колку брзо нашата планета ќе се загрее во иднина.
Високите температури на воздухот, малата облачност и недостатокот на ветер придонесуваат за создавање на морските топлотни бранови, вели Samuel Somot, шеф на регионалниот тим за климатско моделирање во Meteo France.
„Морските топлотни бранови се појавуваат на врвот на тековното затоплување на океаните, што е поврзано со глобалното затоплување. Тоа е она што ги прави морските топлотни бранови подолги и поинтензивни. Затоа, кога атмосферските услови водат до крајности на море, тие се повисоки отколку пред неколку децении“, тврди Somot.
Влијание врз екосистемот, рибарството и туризмот
Сè уште нема официјална дефиниција за морските топлотни бранови, но научниците веруваат дека тие се појавуваат по пет или повеќе дена на екстремно високи температури на морето. Тие исто така откриле дека таквите термички циклуси го менуваат вертикалниот проток на водата, што влијае на способноста на океанот да апсорбира топлина и јаглерод диоксид, како и на циркулацијата на хранливите материи.
„Влијанијата врз морските екосистеми се разорни. Тие вклучуваат избелување на коралите, оштетување на прериите на морска трева, штетни цветања на алги, масовна смртност и миграција на морски видови“, рече Juza.
Риболовот и туризмот страдаат поради затоплувањето на морето. Последниот топлотен бран се случи за време на мрестот на сината туна, која е познат и скап деликатес ширум светот. Научниците не знаат како високата температура ќе влијае на јајцата од туна, но знаат дека и штети на позидонија, медитеранска алга која е мрестилиште за многу видови риби.
„Учењето од настани, како што е топлотниот бран во 2012 година, е од клучно значење за развој на стратегии за адаптација кои ќе ги подобрат постоечките капацитети за зачувување на морските екосистеми и рибарството во контекст на климатските промени“, велат научниците.
