Илјадници досега нерегистрирани слаби земјотреси им помогнаа на научниците да откријат скриена граница на микроплочата Јакутат под Алјаска – откритие што може да донесе нови сознанија за настанувањето на силните земјотреси и вулканската активност во регионот.
Ново сеизмолошко истражување открива дека под Алјаска се крие претходно непозната граница на микроплочата Јакутат. До откритието дошле научници по анализа на околу 3.000 многу слаби земјотреси, кои досега не биле регистрирани.
Според истражувачите, овие микроземјотреси формираат речиси совршено права линија долга околу 250 километри под планинскиот венец на Алјаска, во близина на раседот Денали.
Што е микроплочата Јакутат?
Микроплочата Јакутат претставува масивен блок од океанската кора, значително подебел од околната кора на Тихиот Океан. Таа е создадена пред десетици милиони години како резултат на интензивна вулканска активност.
Денес, оваа плоча постепено се подвлекува под Северноамериканската плоча во процес познат како субдукција. Поради својата голема дебелина, таа не тоне лесно, туку ја оттурнува земјината кора нагоре, придонесувајќи за издигнувањето на Алјаскиот планински венец, каде се наоѓа и Денали – највисокиот врв во Северна Америка.
Мистерија што траеше со години
Иако дел од микроплочата и денес се наоѓа покрај брегот на Алјаска, научниците долго време не можеа да ја утврдат точната граница на нејзиниот дел што веќе потонал под континентот.
За да ја решат оваа мистерија, истражувачкиот тим предводен од сеизмологот Меган Милер од Австралискиот национален универзитет поставил седум нови сеизмометри јужно од раседот Денали – една од најсеизмички активните области во Северна Америка.
Токму тие инструменти ги регистрирале илјадниците речиси незабележливи земјотреси кои ја исцртале скриената граница на микроплочата.
„Можноста прецизно да ја одредиме положбата на микроплочата Јакутат под површината ни овозможи многу подобро да ги разбереме тектонските процеси што се одвиваат во овој регион“, изјави Милер.
Каква е врската со силните земјотреси?
Истражувачите сметаат дека работ на микроплочата може да ја насочува сеизмичката енергија кон површината, што би можело да има важна улога во појавата на силни земјотреси.
Интересно е што новооткриената линија се совпаѓа со областа каде започна разорниот земјотрес со јачина од 7,9 степени во 2002 година, кој беше почувствуван сè до Сиетл.
Поврзаност со вулканската активност
Научниците забележале дека истата линија се совпаѓа и со распоредот на неколку помали вулкански конуси, како и со промени во составот на карпите длабоко под Земјината кора.
Ова укажува дека скриената граница на микроплочата можеби игра значајна улога не само во создавањето на силни земјотреси, туку и во формирањето на вулканите.
Студијата е објавена во научното списание The Seismic Record, а авторите нагласуваат дека ќе бидат потребни дополнителни компјутерски модели за целосно да се разбере влијанието на микроплочата врз сеизмичката и вулканската активност во Алјаска.
