Поради климатските промени, најголемото пристаниште во Египет би можело да исчезне под морето за неколку децении

248
Бетонската бариера го зајакнува морскиот ѕид во близина на тврдината во Александрија

Експертите на ОН велат дека нивото на Средоземното Море ќе се зголеми побрзо од речиси секое друго море во светот.

Вториот по големина град во Египет и најголемото пристаниште, Александрија, би можело да исчезне под морето за неколку децении.

Дури и според најдоброто сценарио на ОН, третина од градот основан од Александар Велики на делтата на Нил ќе биде под вода или ненаселен до 2050 година.

Еден и пол милион жители од шест милиони ќе мора да ги напуштат своите домови. Нејзините антички урнатини и историски споменици се исто така во голема опасност од Средоземното Море.

Стотици жители веќе мораа да ги напуштат становите кои биле поткопани од поплавите во 2015 и 2020 година.

Секоја година градот тоне за повеќе од три милиметри поради браните на Нил кои ја задржуваат речната тиња која некогаш ја зацврстувала почвата и поради екстракција на гас од морското дно. Во исто време, нивото на морето се зголемува поради глобалното затоплување.

Средоземното море може да се зголеми за еден метар во рок од три децении, според најлошите предвидувања на климатскиот панел на ОН IPCC.

Ова ќе поплави „третина од високопродуктивното земјоделско земјиште во делтата на Нил“, како и „историски важни градови како Александрија“, се додава.

Третина од градот може да исчезне

На оваа фотографија од 25 октомври 2015 година, мотоциклист вози низ надојдената вода во крајбрежниот дел на Александрија

Експертите на ОН велат дека нивото на Средоземното Море ќе се зголеми побрзо од речиси секое друго море во светот.

Климатските промени се реалност и повеќе не се шуплива закана, рече Ахмед Абдел Кадер, шеф на египетската агенција за заштита на крајбрежјето.

Дури и во најдобар случај, Средоземното Море ќе се подигне за 50 сантиметри до 2050 година, според други египетски студии и студии на ОН.

Александрија тогаш би била 30 отсто поплавена, четвртина од населението би морало да се пресели, а 195.000 луѓе би останале без работа.

Таквата катастрофа ќе има драматични последици за 104-те милиони жители на Египет, бидејќи Александрија е дом на најголемото пристаниште во земјата и еден од главните економски центри, рече Кадер.

Ширум делтата, морето веќе навлегло во внатрешноста на повеќе од три километри во последните педесет години, проголтајќи го познатиот светилник Розета од 19 век во 1980-тите.

Сето ова се совпаѓа со експлозијата на населението во Александрија, во која се доселиле речиси два милиони луѓе во текот на изминатите десет години, додека инвестициите во инфраструктурата, како и насекаде во Египет, заостануваат.

Гувернерот на градот, Мохамед ал Шариф, рече дека е изграден систем за одводнување на атмосферските води за патишта за да апсорбира милион кубни метри дожд. Но, бидејќи климатските промени предизвикуваат се посилни бури, „денес 18 милиони кубни метри“ дожд можат да паднат за само еден ден.

Променливата клима предизвикува хаотично време во Александрија што може да варира од несезонски горештини до снег.

Никогаш не сме доживеале толку топло време на крајот на октомври, изјави за AFP жител на градот Мохамед Омар (36). Температурите достигнале 26 Целзиусови степени, пет над нормалата.

Изгубени во брановите

Рибар и неговата мачка стојат покрај цементна бариера поставена како засилување против зголемувањето на нивото на водата во близина на тврдината

Заканата му нанесе голем удар на имиџот на градот кој сака да го слави своето космополитско златно доба од почетокот на 20 век со кафулиња со арт деко и елегантни авении обложени со згради во париски стил.

Многу Египќани биле преплашени кога тогашниот британски премиер Борис Џонсон предупреди дека Александрија може да исчезне „под брановите“ на конференцијата за климатски промени COP26 во Глазгов минатата година.

Да, таа закана постои, но ние започнуваме проект за нејзино ублажување, рече Кадер.

На 69 километри од крајбрежјето се засадува голем појас од трска. Песокот се прилепува за него и заедно формираат природна бариера, рече тој.

Наскоро ќе се воведат и механизми за алармирање и мерење бранови, рече тој.

Загрозено историското наследство

Современ поглед на урнатините на Александрискиот Серапеум, кој се смета за сестринаска структура на Големата библиотека во Александрија.

Богатото и античко историско наследство на Александрија е особено ранливо. Најекспонирана е тврдината Каитбај од Мамлуците од 15 век, изградена на земјата каде некогаш се наоѓал познатиот светилник, едно од седумте чуда на античкиот свет.

Бидејќи постојано е под удар на бранови, поставен е брановид од 5.000 огромни бетонски блокови за да го штитат.

Уште повеќе од нив го штитат шеталиштето покрај морето од 19 век.

Уништувањето и реконструкцијата не е ништо ново за градот во кој некогаш се наоѓала библиотеката во Александрија, најголемиот храм на знаењето во светот, кој случајно бил запален од војниците на Јулиј Цезар.

Ниту неговиот современ наследник, блескавата градба на шеталиштето закосена како сончев диск кон морето, ниту остатокот од градот не можат да се остават на водената гробница, рече Кадер.

Stanley Beach во Александрија, Египет, на истото место на фотографија од 1933 година, преден план

Западот има морална одговорност, тој мора да помогне да се потиснат негативните последици од климатските промени, кои се резултат на неговиот цивилизациски и индустриски модел.

Египет ќе инсистира на таа порака на конференцијата на ОН за климатски промени COP27, која ќе биде отворена на 6 ноември во Шарм ел Шеик.