Луѓето се раѓаат со сензорни клетки во увото кои имаат мали влакна. Но, откако ќе исчезнат, не можат да пораснат.
Глувоста во староста можеби би можела да се излечи бидејќи научниците го открија главниот ген потребен за повторно растење на изгубените клетки во увото, пишува Telegraph.
Луѓето се раѓаат со сензорни клетки во увото кои имаат мали влакна. Но, штом ќе изумрат поради возраста, оштетување од бучава или третман на рак, тие не можат да пораснат повторно, што доведува до неповратно губење на слухот.
Смртта на т.н „влакнестите клетки“ во надворешното уво, создадени од спиралната празнина на внатрешното уво, т.е. кохлеата, се најчеста причина за глувост и губење на слухот, а научниците никогаш не пронашле начин тие повторно да израснат.
Но сега истражувачите од Универзитетот Нортвестерн во САД открија дека еден ген ги програмира тие влакнести клетки да станат надворешни или внатрешни клетки, пресвртна точка што може да ја отвори вратата за лекување на глувоста во подоцнежниот живот.
„Ние надминавме голема пречка“, рече Jaime Garcia-Anoveros, професор по анестезија, неврологија и невронаука на Медицинскиот факултет Feinberg на Универзитетот Northwestern и главен автор на студијата.
„Сега разбираме како да направиме специфични внатрешни или надворешни влакнести клетки и да идентификуваме зошто се повеќе склони кон изумирање, што потоа предизвикува глувост.“
„Увото е прекрасен орган“
Во Британија, околу 40 отсто од луѓето на возраст од 50 и повеќе години и 71 отсто од луѓето на возраст од 70 и повеќе години страдаат од губење на слухот. Не само што оваа состојба е исцрпувачка, туку е поврзана и со зголемен ризик од деменција.
Кај повеќето луѓе кои доживеале губење на слухот поради стареење, тоа се случило поради абење и кинење на влакнестите клетки во внатрешното уво.
Овие клетки се развиваат во ембрионот, а внатрешните и надворешните клетки работат заедно за да овозможат слух.
Надворешните влакнести клетки се шират и се собираат како одговор на притисокот на звучните бранови и го засилуваат звукот за внатрешните влакнести клетки.
Внатрешните клетки ги пренесуваат овие вибрации до невроните за да создадат звуци.
„Тоа е како балет“, додаде професорот Garcia-Anoveros. „Надворешните клекнуваат и ќе скокнат, а внатрешните ги подигаат понатаму во увото. Увото е убав орган. Не постои друг орган кај цицачите каде клетките се толку прецизно поставени. Во спротивно, нема слух.“
„Коктел од гени“
Клетките на косата не можат спонтано да се регенерираат, па по изумирањето не можат да се обноват. Но, тим од научници откри дека производството на овие клетки е поттикнато од главниот ген наречен TBX2.
Кога се лачи генот, клетката станува внатрешна влакнеста клетка. Кога генот е блокиран, клетката станува надворешна влакна клетка.
Научниците веќе можат да направат основна влакнеста клетка од обична клетка користејќи коктел од гени, но никогаш не успеале да ја постигнат диференцијацијата потребна за да добијат слух.
Целта би била на крајот да се репрограмираат клетките во увото за да можат да се трансформираат во влакнести клетки за да може да се врати слухот.
Истражувањето е објавено во списанието Nature.
