Истражувањето, на кое се повикува NASA, покажува дека езерото изгубило седум отсто од својата површина и половина од својот волумен помеѓу 1984 и 2020 година.
Преспанското Езеро со илјадници години било недопрено. Под притисок на климатските промени, неконтролираното црпење и загадување, ова праисториско езеро во југоисточна Европа се намалува со алармантна брзина.
Се верува дека езерото на тројната граница на Албанија, Грција и С. Македонија е дом на илјадници животински и растителни видови кои зависат од водата и околните живеалишта.
Високите температури значително го намалија годишното количество снег во областа. Виталните потоци кои се влеваат во езерото пресушија, загрозувајќи ги видовите кои зависат од езерото и блиската вода.
Недостигот на врнежи доведе до постојано повлекување на водата, на некои места е повлечено и до три километри, велат чуварите на паркот.
Претходно имало многу повеќе снег кој можел да достигне метар или метар и половина, додека последните години речиси и да нема врнежи од снег, изјави за агенцијата AFP чуварот Горан Стојановски (38).
Стојановски поминал повеќе од една деценија на мониторинг на езерото во С. Македонија.
Други експерти се согласуваат и наведуваат различни начини на кои последиците од климатските промени довело до постојано намалување на езерото.
Промените забележани во нивото на езерата се поврзани со климатските промени, рече Spase Shumka, професор на Земјоделскиот универзитет во Тирана.
Shumka нагласи дека повисоките температури го зголемиле испарувањето и ги намалиле годишните врнежи. Дополнителни проблеми создаваат околните фарми со јаболка, кои во голема мера се потпираат на вода.
Истражувањето кое се повикува NASA покажува дека езерото изгубило седум отсто од својата површина и половина од својот волумен помеѓу 1984 и 2020 година.
Загадување
Загадувањето на животната средина што доаѓа од земјоделската вода од околните овошни насади само ги зголемува проблемите. Тоа доведува до цветање на алгите, поради што многумина стравуваат од создавање мртви зони.
Езерото со децении е силно загадено, вели Златко Левков, биолог од Универзитетот Кирил и Методиј во Скопје.
Едноставно кажано, живеалиштата на многу видови би можеле целосно да се променат, нивната популација да се намали и потенцијално да изумре.
Според експертите, Преспанското Езеро е старо меѓу еден и пет милиони години. Овој факт го прави еден од најстарите слатководни еколошки системи на континентот.
Приближно две илјади видови риби, птици и цицачи, заедно со многу флора, ја користат водата на езерото за опстанок.
Понатамошната деградација може да биде катастрофална за локалниот екосистем, но и за Охридското Езеро кое се наоѓа на 10 километри западно.
Бидејќи Преспанското Езеро се наоѓа на рид, Охридското Езеро го одржува своето ниво потпирајќи се на неговите подземни текови низ варовникот.
Поради преголемото загадување и нерегулираниот развој, на Охридското Езеро пред две години му се закануваше опасност да го загуби местото на листата на природно светско наследство на UNESCO.
Според извештајот на Програмата за развој на Обединетите нации (UNDP), во регионот годишно се користат околу 65 тони пестициди, а во езерото завршуваат големи количини хемикалии.
Пестицидите и вештачките ѓубрива главно се користат во насадите со јаболка и сочинуваат приближно 70 проценти од економската активност околу брегот на македонското езеро.
Фрлањето биоразградлив отпад и прекумерната употреба на ѓубрива и пестициди го поттикнале брзиот раст на биомасата во езерото, како што се алгите и инвазивните треви, кои ги загрозуваат ендемските видови, соопшти UNDP.
Низа проблеми
Во последните години беа покренати безброј иницијативи за подобро управување со штетните последици од земјоделскиот сектор.
Во рамките на еден проект беа изградени осум метеоролошки станици. Собраните податоци помагаат да се информираат земјоделците за употребата на пестициди, со што нивната употреба е намалена за 30 проценти.
Со намалување на бројот на третмани, имаме поголема економска придобивка и ја подобруваме заштитата на животната средина, изјави за AFP, Фросина Ѓорѓиевска (56), производител на јаболка во С. Македонија.
Во регион каде што економските тешкотии, лошата инфраструктура и падот на наталитетот се најголемите проблеми, загриженоста за животната средина честопати паѓа на задниот дел од владините приоритети.
Повеќето експерти веруваат дека треба да се направи повеќе за да се заштити иднината на езерото, вклучително и подобра имплементација на низата договори потпишани од С. Македонија, Албанија и Грција во 2012 година.
Активистите бараат преминување кон органско земјоделство и инвестирање во одржлив туризам за да се помогне во ширењето на свеста.
Сакаме да ја задржиме автентичноста на Преспанското Езеро, неговата убавина и да продолжиме да уживаме во него, рече Марија Ефтимовска (42), локален еколошки активист.
Забелешка: Преземањето на оваа содржина е дозволено само ако го наведете изворот со задолжително линкување на нашиот домен и оригиналната статија!
Доколку сакате да прочитате повеќе содржини како оваа, препорачуваме да го посетите нашиот портал www.kukuriku.com.mk, а со лајк на нашата фан страна станувате дел нашето многубројно членство facebook.com/Kukuriku.mk/.
