Лабораториските структури имитираат важни карактеристики на човечката очна леќа и би можеле да помогнат во тестирањето лекови и проучувањето очни заболувања.
Меѓународен научен тим развил минијатурни структури слични на човечката очна леќа користејќи матични клетки. Истражувањето отвора нови можности за проучување на развојот на леќата и на промените што доведуваат до катаракта. Резултатите се објавени во списанието „npj Regenerative Medicine“.
Во проектот учествувале истражувачи од Универзитетот „Англија Раскин“ во Обединетото Кралство, Универзитетот во Кардиф и Универзитетот во Осака, Јапонија.
Како се создадени минијатурните леќи?
Научниците користеле човечки индуцирани плурипотентни матични клетки — возрасни клетки репрограмирани во состојба од која можат да се развиваат различни типови ткиво. Со посебен метод на одгледување ги поттикнале да се организираат во структури слични на очната леќа.
Добиените органоиди, односно минијатурни лабораториски модели на ткиво, развиле повеќе важни карактеристики на природната леќа. Меѓу нив се специфични протеини, организирани влакнести клетки и структури слични на нејзината заштитна капсула.
Нов модел за проучување на очните болести
Според професорката Барбара Пирсционек од Универзитетот „Англија Раскин“, напредокот е значаен бидејќи човечкото ткиво на очната леќа тешко се обезбедува и проучува во текот на неговиот развој.
Таа посочува дека ваквите лабораториски модели во иднина би можеле да помогнат во тестирањето нови лекови, подоброто разбирање на заболувањата што го нарушуваат видот и развојот на регенеративни терапии.
Истражувачите забележале и дека клетки од минијатурните леќи можат да создадат нови структури слични на леќа. Тоа нуди дополнителна можност за испитување на процесите на развој и обновување на ткивото.
Можна иднина, но сè уште без клиничка примена
Една од потенцијалните примени е истражувањето на катарактата — заматување на очната леќа што го нарушува видот. Нејзиниот сегашен третман е оперативна замена на заматената леќа со вештачка.
Новото достигнување засега претставува лабораториски модел за истражување. Во објавениот труд не е прикажана трансплантација кај луѓе, ниту е докажано дека овие минијатурни структури можат да ја заменат природната очна леќа кај пациентите.
