Нова научна студија открива изненадувачка способност кај комарците – тие можат да научат да бидат привлечени од DEET, една од најчесто користените состојки во репелентите против инсекти.
Истражувањето, објавено во списанието Journal of Experimental Biology, отвора нови прашања за начинот на кој функционираат средствата за заштита од комарци и како овие инсекти се приспособуваат на нивната околина.
Комарците можат да го поврзат репелентот со храна
DEET (N-диетил-мета-толуамид) со децении се смета за една од најефикасните супстанции за заштита од каснувања од комарци. Британските здравствени власти дури препорачуваат репеленти со 50 проценти DEET како еден од најдобрите начини за превенција.
Сепак, новото истражување предводено од професорот Клаудио Лазари од Универзитетот во Тур, Франција, покажува дека комарците можат да научат да го поврзуваат мирисот на DEET со добивање крвен оброк.
„Долго време се веруваше дека репелентите делуваат исклучиво поради нивните хемиски својства. Нашите резултати покажуваат дека одговорот на комарците може да се менува преку искуство и учење“, изјави Лазари.
Како бил спроведен експериментот?
Во рамките на студијата, комарците биле сместени во систем со две одделни комори – едната со чист воздух, а другата со воздух што содржел DEET.
Во првата фаза тие се хранеле со топла вештачка крв во средина без репелент. Потоа истражувачите почнале да го додаваат DEET за време на хранењето, со што инсектите постепено го поврзувале неговиот мирис со изворот на храна.
За да ја проверат успешноста на „обуката“, научниците поставиле две раце на спротивни страни од експерименталниот простор – едната без третман, а другата испрскана со DEET.
Резултатите ги изненадиле научниците
Речиси 60 проценти од комарците кои биле изложени на DEET за време на хранењето се обиделе да слетаат и да ја каснат раката третирана со репелент.
Од друга страна, необучените комарци во најголем број случаи ја избегнувале раката со DEET и се насочувале кон нетретираната кожа.
„Фактот што комарците можат да поврзат толку силен мирис на репелент со храна, а потоа да станат привлечени од него, е навистина извонреден и важен за идните истражувања“, нагласи Лазари.
Нема причина да се откажете од репелентите
И покрај необичните резултати, научниците предупредуваат дека нема причина луѓето да престанат да користат производи што содржат DEET.
Според нив, репелентите и понатаму остануваат многу ефикасно средство за заштита од каснувања од комарци при нормална употреба.
Истражувањето, сепак, покажува дека комарците имаат многу пософистицирани способности за учење отколку што досега се мислеше, што би можело да влијае врз развојот на идните генерации репеленти и стратегии за контрола на инсектите.