Секој чекор, движење на глуждот или кревање на петиците активира механизам во долниот дел од нозете кој игра важна улога во циркулацијата. Поради тоа, мускулите на листовите често се нарекуваат „второ срце“ на телото.
Иако секако не станува збор за втор вистински орган, мускулите на листовите помагаат крвта од нозете да се врати назад кон срцето.
Тоа е особено важно затоа што крвта мора да се движи спротивно од гравитацијата.
Како функционира „второто срце“?
Срцето ја пумпа крвта низ артериите до целото тело. Но, кога крвта ќе стигне до стапалата и нозете, таа мора повторно да се врати нагоре преку вените.
Тука помагаат мускулите на листовите.
Кога одиме, трчаме, се качуваме по скали или се подигаме на прсти, овие мускули се стегаат и ги притискаат вените.
На тој начин ја туркаат крвта нагоре кон срцето.
Во вените постојат и мали „вентили“ кои спречуваат крвта да се враќа назад кон стапалата.
Затоа секој чекор всушност претставува мала помош за циркулацијата.
Што се случува кога премногу седиме?
Кога долго време седиме без да ги движиме нозете, мускулната пумпа работи многу помалку.
Крвта може полесно да се задржува во долниот дел од нозете, што може да доведе до отекување на глуждовите, чувство на тежина и непријатност во нозете.
На долг рок, лошата циркулација може да биде поврзана и со проблеми со вените.
Но, научниците нагласуваат дека слабата работа на мускулната пумпа не е сама по себе причина за сериозни здравствени исходи. Таа може да биде знак дека лицето е физички неактивно, има помалку мускулна сила или има други здравствени проблеми.
Слабите листови можат да бидат знак за послабо здравје
Истражување од 2020 година на клиниката „Мајо“ опфатило 2.728 возрасни лица.
Научниците забележале дека лицата со послаба функција на мускулната пумпа имале поголема веројатност да починат во следните години.
По десет години, смртноста била околу 6 проценти кај луѓето со нормална функција, во споредба со околу 18 проценти кај оние со нарушена функција.
Поголема студија од истата институција, објавена во 2024 година и спроведена на речиси 6.000 пациенти, покажала слична поврзаност.
Кај луѓето со најслаба функција на мускулната пумпа, ризикот од смрт бил приближно двојно поголем во споредба со оние кај кои таа работела ефикасно.
Сепак, овие истражувања покажуваат поврзаност, а не причинско-последична врска.
Со други зборови, не значи дека слабите листови директно го скратуваат животот. Можно е тие да бидат показател за физичка неактивност, губење мускулна маса или други здравствени проблеми.
Како едноставно да ја активирате мускулната пумпа?
Добрата вест е дека не е потребен посебен тренинг.
Одењето е еден од наједноставните начини.
Секој чекор ги активира мускулите на листовите и помага во движењето на крвта нагоре.
Корисни се и:
- качување по скали;
- лесно трчање;
- одење во текот на денот;
- подигнување на петиците;
- стоење и движење на прстите;
- кратко раздвижување по подолго седење.
Седите долго? Направете го ова
За луѓето кои работат пред компјутер, важно е да не остануваат во иста положба со часови.
Американската асоцијација за срце советува редовно станување и движење, а кога тоа не е можно, можете да ги движите стапалата и глуждовите додека седите.
Едноставно кревање и спуштање на петиците, на пример, ги активира мускулите на листовите.
Исто така, можете неколку минути да пешачите, да се протегнете или едноставно да марширате во место.
Самото стоење, сепак, не е целосна замена за движењето. Кога стоиме неподвижно, мускулите не работат толку ефикасно како при одење.
Не заборавајте на редовното вежбање
Редовната физичка активност помага да се одржат силата и функцијата на мускулите на нозете.
Светската здравствена организација препорачува за возрасните најмалку 150 минути умерена физичка активност неделно, како и вежби за зајакнување на мускулите најмалку двапати неделно.
Тоа не мора да значи интензивен тренинг.
Брзото одење, возењето велосипед, пливањето и други активности можат да бидат добар начин за редовно движење.
Една интересна улога на мускулот „солеус“
Мускулите на листовите можат да имаат улога и во начинот на кој телото ја користи енергијата.
Мала студија од 2022 година го истражувала солеусот, мускул кој се наоѓа длабоко во листот и може долго време да работи без брзо да се замори.
Истражувачите испитувале едноставно движење при кое човек седи, стапалото му е на подот, а петицата постојано се крева и спушта.
Во мала пилот-студија со 10 лица со предијабетес, ваквото континуирано движење било поврзано со помали скокови на шеќерот во крвта по внесување гликоза.
Но, резултатите треба да се земат со резерва. Студијата била многу мала, а учесниците морале да го изведуваат движењето континуирано, а не само неколку пати.
Затоа, ова не е замена за физичка активност, здрава исхрана или медицински третман.
Важно предупредување
Отекувањето на нозете по долго седење може да биде безопасно, но ненадејна болка, оток, црвенило или чувство на топлина во едната нога не треба да се игнорираат.
Таквите симптоми можат да бидат знак за згрутчување на крвта и бараат медицинска проценка.
Малите движења сепак значат многу
Мускулите на листовите не се вистинско „второ срце“, но нивната улога во циркулацијата е значајна.
Секој чекор, движење на глуждот или подигнување на петиците им помага на вените да ја туркаат крвта назад кон срцето.
Затоа, особено ако поголем дел од денот го поминувате седејќи, не чекајте да завршите со работа за да се раздвижите.
Станете, направете неколку чекори, движете ги стапалата.
Вашите листови работат како мала пумпа – помогнете им да работат.