На џиновското растение, кое се простира на околу 100 хектари во форма на шума, му се заканува распарчување на неколку единки и на крајот негово исчезнување.
Колонијата Пандо изгледа како компактен појас од Трепетлика (јасика), но се смета дека тоа е едно џиновско растение кое расте од единствен, сложен коренски систем, кој покрива околу 100 хектари (повеќе од 430.000 квадратни метри).
Познат и како Треперлив џин, овој организам е во неволја, открива новото истражување кое ги идентификува начините на кои оваа „шума од едно дрво“ се распаѓа на помали единки.
Закани и проблеми
Постојат различни закани за шумите Пандо, вклучувајќи болести и климатски промени, но студијата го нагласува главниот ефект на брстењето на елените и говедата, кои ги јадат новите никулци на овие дрвја, спречувајќи замена на дрвјата кои умираат.
Овој проблем бил спомнуван и претходно, но оградите дизајнирани да ги задржат животни не успеале целосно во оваа задача, се истакнува во една нова студија. Ќе биде потребен сосема нов пристап за да се зачуваат шумите Пандо за идните генерации доколку не успеат сегашните стратегии за управување, сугерира една нова студија.
Откритијата покажуваат дека генетски единствениот Пандо „се распаѓа“ поради тревопасните животни и огради. Првичните успеси во оградените зони биле ублажени со речиси половина од Пандоите кои останале незаштитени од диви и домашни тревопасни животни, пишува екологот Пол Роџерс од Државниот универзитет во Јута во споменатата студија објавена во научното списание Conservation Science and Practice.
Само 16% се добро заштитени
По анализата на 64 различни парцели ширум шумите Пандо, само околу 16 отсто од системот е добро заштитен со ограда, известува Роџерс. Во тој дел новите дрвја растат доволно брзо за да ги заменат старите. На уште една третина од просторот, оградата неодамна била зајакната откако скапала, но шумата во тие делови сè уште изумира.
Што се однесува околу 50% од шумите Пандо, кои воопшто не се оградени, елените и говедата продолжуваат да ги јадат повеќето од новите никулци што се појавуваат. Како што зрелите дрвја умираат без замена, количината на сончева светлина што стигнува до земјата се зголемува, менувајќи го составот и биодиверзитетот на организмите.
Три дела, три различни еколошки правци
Роџерс тврди дека оградата ги дели шумите Пандо на три дела, секој со своја еколошка насока, наместо да формира единствена, еластична шума. Додека неоградените области умираат најбрзо, дури и шемите на раст на добро оградените области се во спротивност со тоа како шумата се развивала во текот на нејзината долга историја.
Мислам дека ако се обидеме да го спасиме организмот само со огради, ќе се најдеме во ситуација да се обидуваме да создадеме нешто како зоолошка градина во дивината. Иако стратегијата за оградување е добронамерна, на крајот ќе треба да се справиме со основните проблеми со пренаселеноста на елени и говеда во овој пејзаж, истакнува Роџерс.
Неговото истражување се надоврзува на студија од 2018 година во која учествувал и Роџерс, а многу од истите области биле проценети за да се провери растот.
Роџерс вели дека фрагментацијата на пандата може да има индиректен ефект врз стотици различни растителни и животински видови, бидејќи шумите од Трепетлика поддржуваат високи нивоа на биоразновидност.
Решение?
Според тоа, какво треба да биде новото решение не е сосема јасно, но се чини веројатно дека поголемото управување со бројот на елени, добиток, па дури и луѓето околу шумите Пандо ќе биде клучно за да се обезбеди нејзино зачувување. Подеталното следење на шумите исто така ќе помогне.