Ново истражување отвора важно прашање: начинот на исхрана на идниот татко можеби има поголемо значење за развојот на детето отколку што досега се сметаше
Кога се зборува за здравјето на идното дете, најчесто во фокусот е исхраната и начинот на живот на мајката. Но, ново истражување сугерира дека и навиките на таткото, особено исхраната пред зачнувањето, можат да имаат влијание врз развојот на детето.
Научници од Бразил откриле поврзаност меѓу поголемата консумација на ултра-преработена храна кај татковците и одредени показатели поврзани со телесната тежина и распределбата на масното ткиво кај новороденчињата.
Истражувањето го предводела нутриционистичката епидемиологка Даниела Сарторели од Универзитетот во Сао Паоло.
„Многу внимание се посветува на здравјето и исхраната на мајката пред, за време и по бременоста, но малку се зборува за улогата на исхраната на таткото“, вели Сарторели. Според неа, резултатите укажуваат дека и ова прашање заслужува поголемо внимание.
Што покажало истражувањето?
Во студијата биле следени 43 семејства – мајка, татко и новороденче.
Родителите двапати давале детални податоци за храната и пијалаците што ги консумирале во претходните 24 часа. Врз основа на тие податоци, истражувачите процениле колкав дел од внесената енергија доаѓа од ултра-преработена храна.
По раѓањето, кај бебињата биле направени мерења на родилната тежина, должината, телесните обеми и дебелината на кожните набори, со цел да се процени составот на нивното тело.
Анализата покажала дека поголемиот внес на ултра-преработена храна кај татковците бил поврзан со поголема родилна тежина на бебињата, како и со поголема тежина во однос на должината и подебели кожни набори во пределот на бутовите и колковите.
Во исхраната на татковците, ултра-преработената храна во просек сочинувала околу 30 отсто од вкупниот енергетски внес. Меѓу почестите производи биле месните производи, засладените пијалаци и бисквитите.
Сепак, истражувачите нагласуваат дека не станува збор за доказ дека ваквата исхрана директно ја предизвикува промената кај новороденчето. Студијата покажува поврзаност, а не причинско-последична врска.
Како би можела исхраната на таткото да влијае?
Едно од можните објаснувања се промените во сперматозоидите.
Претходни истражувања покажале дека исхраната и животниот стил можат да бидат поврзани со промени во квалитетот на спермата и со таканаречени епигенетски промени – промени што можат да влијаат врз начинот на кој се активираат одредени гени, без да ја менуваат самата ДНК секвенца.
Научниците сметаат дека токму ваквите промени би можеле да бидат еден од механизмите преку кои состојбата на организмот на таткото пред зачнувањето влијае врз раниот развој на потомството.
Една од можните врски се однесува и на генот IGF-II, кој има важна улога во растот и развојот на фетусот. Претходни истражувања сугерираат дека исхраната на таткото може да биде поврзана со биохемиски промени во овој ген во сперматозоидите.
Истражувачите наведуваат и дека исхраната богата со ултра-преработена храна може да биде поврзана со воспалителни процеси и оксидативен стрес во организмот, што потенцијално може да влијае врз квалитетот на спермата.
Но, овие механизми сè уште треба дополнително да се испитаат.
Не е само прашање за мајката
Наодите се дел од поширок број истражувања кои покажуваат дека здравјето и начинот на живот на двајцата родители пред зачнувањето може да бидат важни за идното дете.
Тоа не значи дека исхраната на таткото сама по себе го одредува здравјето или телесниот состав на детето. Генетиката, исхраната и здравјето на мајката, условите во текот на бременоста, животната средина и бројни други фактори исто така имаат значајна улога.
Дополнително, истражувањето опфатило мал број семејства, поради што се потребни поголеми и подолгорочни студии за да се утврди дали забележаната поврзаност навистина се должи на исхраната на таткото и преку кои механизми би можела да се остварува.
Сепак, резултатите отвораат важна тема: подготовката за родителство не започнува само со бременоста, а здравите навики не се важни само за идната мајка.
Според истражувачите, идните родители треба да посветат внимание на квалитетот на исхраната и на својот животен стил уште пред зачнувањето. Намалувањето на ултра-преработената храна и изборот на разновидна и нутритивно богата исхрана се дел од здравите навики кои можат да бидат корисни за целото семејство.